Sole rozpuszczalne i Test Bresle'a – Czego nie usunie piaskowanie?

Obróbka strumieniowo-ścierna nie usuwa soli rozpuszczalnych. Metoda Bresle'a (ISO 8502-6) pozwala wykryć chlorki i siarczany, które powodują pęcherze osmotyczne pod powłoką.

Czysta stal to nie tylko brak rdzy

Wydaje się logiczne: jeśli wypiaskujemy stal do idealnego, srebrzystego koloru (Sa 2.5 lub Sa 3), to powierzchnia jest czysta. Niestety, to groźne złudzenie. Obróbka strumieniowo-ścierna (piaskowanie/śrutowanie) doskonale usuwa zgorzelinę, rdzę i stare farby, ale jest bezradna wobec soli rozpuszczalnych (głównie chlorków i siarczanów). Sole te, pochodzące z atmosfery morskiej lub zimowego posypywania dróg, są wbite w dno mikroskopijnych wżerów. Uderzenie ziarna ścierniwa często tylko „zaklepuje" je wewnątrz lub rozmazuje po powierzchni, zamiast je usunąć.

Mechanizm zniszczenia: Osmoza

Dlaczego sól jest tak groźna? Ponieważ jest higroskopijna – aktywnie przyciąga wilgoć z otoczenia. Pozostawiona pod powłoką sól zacznie „ciągnąć" wilgoć z otoczenia przez półprzepuszczalną błonę farby. To zjawisko osmozy. Woda przenika przez farbę, rozpuszcza sól pod spodem i powstaje roztwór o dużej objętości, który wywiera ogromne ciśnienie (ciśnienie osmotyczne może sięgać kilkuset barów!). Efektem są pęcherze osmotyczne wypełnione cieczą, które odspajają farbę od podłoża. Taka awaria może wystąpić po kilku miesiącach od malowania, nawet jeśli powłoka wyglądała idealnie.

Metoda Bresle'a – jak wykryć niewidzialne?

Standard NORSOK M-501 stawia sprawę jasno: dla środowisk morskich limit zanieczyszczeń to max. 20 mg/m² chlorków (wg ISO 8502-9). Aby to sprawdzić, stosuje się metodę Bresle'a (ISO 8502-6). Polega ona na przyklejeniu do stali specjalnego gumowego plastra (celki) i wstrzyknięciu do niego wody dejonizowanej. Wodę tę „masuje się" na powierzchni, aby rozpuściła sole, a następnie odsysa i mierzy jej przewodność elektryczną (konduktometrem). Im wyższa przewodność, tym więcej soli. Jeśli wynik przekracza normę, piaskowanie nie pomoże – stal trzeba umyć słodką wodą (często pod ciśnieniem), aby fizycznie wypłukać sole, a dopiero potem czyścić strumieniowo.